Chương trình mới: Thống kê và Xác suất bắt đầu từ lớp 2 - Nên hay không?

  • 07/11/2019 | 16:04 GMT+7
  • 2.371 lượt xem

Mặc dù chương trình môn Toán của chương trình giáo dục phổ thông mới đã từng xin ý kiến rộng rãi và đã được công bố chính thức nhưng nhiều người vẫn bất ngờ khi biết bắt đầu từ lớp 2 học sinh sẽ tiếp cận với Thống kê và Xác suất.

Chúng ta cùng tìm hiểu khái quát về chương trình môn Toán, tìm hiểu kỹ hơn về yêu cầu dạy học các nội dung Thống kê và Xác suất từ lớp 2 đến lớp 12.

Khái quát chương trình môn Toán của chương trình 2018

a) Nội dung cốt lõi

Nội dung môn Toán được tích hợp xoay quanh ba mạch kiến thức: Số, Đại số và Một số yếu tố giải tích; Hình học và Đo lường; Thống kê và Xác suất. Số, Đại số và Một số yếu tố giải tích là cơ sở cho tất cả các nghiên cứu sâu hơn về toán học, nhằm hình thành những công cụ toán học để giải quyết các vấn đề của toán học và các lĩnh vực khoa học khác có liên quan; tạo cho học sinh khả năng suy luận suy diễn, góp phần phát triển tư duy logic, khả năng sáng tạo toán học và hình thành khả năng sử dụng các thuật toán. Hàm số cũng là công cụ quan trọng cho việc xây dựng các mô hình toán học của các quá trình và hiện tượng trong thế giới thực. Hình học và Đo lường là một trong những thành phần quan trọng của giáo dục toán học, rất cần thiết cho học sinh trong việc tiếp thu các kiến thức về không gian và phát triển các kĩ năng thực tế thiết yếu. Hình học và Đo lường hình thành những công cụ nhằm mô tả các đối tượng, thực thể của thế giới xung quanh; cung cấp cho học sinh kiến thức, kĩ năng toán học cơ bản về Hình học, Đo lường (với các đại lượng đo thông dụng) và tạo cho học sinh khả năng suy luận, kĩ năng thực hiện các chứng minh toán học, góp phần vào phát triển tư duy logic, khả năng sáng tạo toán học, trí tưởng tượng không gian và tính trực giác. Đồng thời, Hình học còn góp phần giáo dục thẩm mĩ và nâng cao văn hoá toán học cho học sinh. Việc gắn kết Đo lường và Hình học sẽ tăng cường tính trực quan, thực tiễn của việc dạy học môn Toán. Thống kê và Xác suất là một thành phần bắt buộc của giáo dục toán học trong nhà trường, góp phần tăng cường tính ứng dụng và giá trị thiết thực của giáo dục toán học.
Thống kê và Xác suất tạo cho học sinh khả năng nhận thức và phân tích các thông tin được thể hiện dưới nhiều hình thức khác nhau, hiểu bản chất xác suất của nhiều sự phụ thuộc trong thực tế, hình thành sự hiểu biết về vai trò của thống kê như là một nguồn thông tin quan trọng về mặt xã hội, biết áp dụng tư duy thống kê để phân tích dữ liệu. Từ đó, nâng cao sự hiểu biết và phương pháp nghiên cứu thế giới hiện đại cho học sinh. Ngoài ra, chương trình môn Toán ở từng cấp cũng dành thời lượng thích đáng để tiến hành các hoạt động thực hành và trải nghiệm cho học sinh chẳng hạn như: Tiến hành các đề tài, dự án học tập về Toán, đặc biệt là các đề tài và các dự án về 17 ứng dụng toán học trong thực tiễn; tổ chức các trò chơi học toán, câu lạc bộ toán học, diễn đàn, hội thảo, cuộc thi về Toán; ra báo tường (hoặc nội san) về Toán; tham quan các cơ sở đào tạo và nghiên cứu toán học, giao lưu với học sinh có khả năng và yêu thích môn Toán,...

Những hoạt động đó sẽ giúp học sinh vận dụng những tri thức, kiến thức, kĩ năng, thái độ đã được tích luỹ từ giáo dục toán học và những kinh nghiệm của bản thân vào thực tiễn cuộc sống một cách sáng tạo; phát triển cho học sinh năng lực tổ chức và quản lí hoạt động, năng lực tự nhận thức và tích cực hoá bản thân; giúp học sinh bước đầu xác định được năng lực, sở trường của bản thân nhằm định hướng và lựa chọn nghề nghiệp; tạo lập một số năng lực cơ bản cho người lao động tương lai và người công dân có trách nhiệm.

b) Chuyên đề học tập

Trong mỗi lớp ở giai đoạn giáo dục định hướng nghề nghiệp, học sinh (đặc biệt là những học sinh có định hướng khoa học tự nhiên và công nghệ) được chọn học một số chuyên đề học tập. Các chuyên đề này nhằm: – Cung cấp thêm một số kiến thức và kĩ năng toán học đáp ứng yêu cầu phân hoá sâu (ví dụ: phương pháp quy nạp toán học; hệ phương trình bậc nhất ba ẩn; biến ngẫu nhiên rời rạc và các số đặc trưng của biến ngẫu nhiên rời rạc; phép biến hình phẳng; vẽ kĩ thuật; một số yếu tố của lí thuyết đồ thị); tạo cơ hội cho học sinh vận dụng toán học giải quyết các vấn đề liên môn và thực tiễn, góp phần hình thành cơ sở khoa học cho giáo dục STEM (ví dụ: các kiến thức về hệ phương trình bậc nhất cho phép giải quyết một số bài toán vật lí về tính toán điện trở, tính cường độ dòng điện trong dòng điện không đổi,...; cân bằng phản ứng trong một số bài toán hoá học,...; một số bài toán sinh học về nguyên phân, giảm phân,...; kiến thức về đạo hàm để giải quyết một số bài toán tối ưu về khoảng cách, thời gian, kinh tế;...). – Giúp học sinh hiểu sâu thêm vai trò và những ứng dụng của Toán học trong thực tiễn; có những hiểu biết về các ngành nghề gắn với môn Toán và giá trị của nó làm cơ sở cho định hướng nghề nghiệp sau trung học phổ thông. – Tạo cơ hội cho học sinh nhận biết năng khiếu, sở thích, phát triển hứng thú và niềm tin trong học Toán; phát triển năng lực toán học và năng lực tìm hiểu những vấn đề có liên quan đến Toán học trong suốt cuộc đời.

Yêu cầu dạy học về mạch kiến thức Thống kê và Xác suất

Các bạn có thể xem các bảng sau đây:
Thống kê và Xác suất ở lớp 2Thống kê và Xác suất ở lớp 2
Thống kê và Xác suất ở lớp 3Thống kê và Xác suất ở lớp 3
Chương trình mới: Thống kê và Xác suất bắt đầu từ lớp 2 - Nên hay không?
Thống kê và Xác suất ở lớp 4Thống kê và Xác suất ở lớp 4
Chương trình mới: Thống kê và Xác suất bắt đầu từ lớp 2 - Nên hay không?
Chương trình mới: Thống kê và Xác suất bắt đầu từ lớp 2 - Nên hay không?
Thống kê và Xác suất ở lớp 5Thống kê và Xác suất ở lớp 5
Chương trình mới: Thống kê và Xác suất bắt đầu từ lớp 2 - Nên hay không?
Thống kê và Xác suất ở lớp 6Thống kê và Xác suất ở lớp 6
Chương trình mới: Thống kê và Xác suất bắt đầu từ lớp 2 - Nên hay không?
Chương trình mới: Thống kê và Xác suất bắt đầu từ lớp 2 - Nên hay không?
Thống kê và Xác suất ở lớp 7Thống kê và Xác suất ở lớp 7
Chương trình mới: Thống kê và Xác suất bắt đầu từ lớp 2 - Nên hay không?
Thống kê và Xác suất ở lớp 8Thống kê và Xác suất ở lớp 8
Chương trình mới: Thống kê và Xác suất bắt đầu từ lớp 2 - Nên hay không?
Thống kê và Xác suất ở lớp 9Thống kê và Xác suất ở lớp 9
Chương trình mới: Thống kê và Xác suất bắt đầu từ lớp 2 - Nên hay không?
Thống kê và Xác suất ở lớp 10Thống kê và Xác suất ở lớp 10
Chương trình mới: Thống kê và Xác suất bắt đầu từ lớp 2 - Nên hay không?
Thống kê và Xác suất ở lớp 11Thống kê và Xác suất ở lớp 11
Thống kê và Xác suất ở lớp 12Thống kê và Xác suất ở lớp 12
Ý kiến của một số chuyên gia về giáo dục Toán học 

PGS. TS. Lê Anh Vinh, Phó Viện trưởng Viện Khoa học Giáo dục: "Thấy mọi người bàn luận việc học xác suất thống kê từ lớp 2 sôi nổi quá. Từ 4 năm nay, ở CLB Học Toán Cùng Jenny, trẻ 5 tuổi đã được làm quen với thống kê, còn xác suất từ lớp 1. Trẻ con học rất dễ dàng, vui vẻ, hào hứng và đặc biệt là rất hữu ích cho tư duy của bé."

TS. Trần Nam Dũng, Phó Hiệu trưởng Trường Phổ thông Năng khiếu, ĐHQG TP HCM:
"Khi xây dựng chương trình toán IQ cho Titan, tôi đã tham khảo chương trình toán của các nước và mạnh dạn đưa các yếu tố ban đầu của xác suất, thống kê vào. Các cộng sự ban đầu cũng lăn tăn lắm, nhưng sau khi nghe tôi giải thích thì họ hào hứng chấp thuận "Ờ, vậy thì được thầy, em cứ nghĩ là như xác suất thống kê em học". Lúc triển khai thì học sinh hiểu một cách bình thường, không gặp khó khăn, còn học sinh lớp 6, 7 thì tính xác suất vèo vèo (mấy bài mà đưa mấy anh chị 11, 12 cũng gặp khó).
Hình ảnh minh học của TS. Trần Nam DũngHình ảnh minh học của TS. Trần Nam Dũng
Xác suất thống kê đã được nhiều nước đưa vào chương trình tiểu học từ lâu, để hình thành dần dần các ý niệm, để học sinh có thời gian ngấm, như là ngấm cộng trừ nhân chia vậy đó. Có nơi họ dùng thẳng Statistics and Probability, có nơi thì họ dùng Data and Chance nhưng đại loại nếu cho lớp 2 là mấy bài toán như vầy.
Hình ảnh minh hoạ của TS. Trần Nam DũngHình ảnh minh hoạ của TS. Trần Nam Dũng

Xác suất thống kê không nên là con ngáo ộp. Nó phải dễ hiểu, vui, và có ích."
TS. Trịnh Thanh Đèo, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, ĐHQG TP HCM:
"Theo tôi thì dạy trẻ con học toán từ lớp nào thì dạy xác suất thống kê từ lớp đó. Chỉ là có khái niệm về nó thôi mà, có gì mà cao siêu. Đếm số học sinh trong lớp là thống kê. Dựa vào việc đưa đón của ba mẹ, đoán xem hôm nay ba đón hay mẹ đón về thì đó là xác suất. Trẻ con chỉ cần có vậy, những người biên soạn sách chắc cũng chỉ cần như vậy..."

BigSchool: Khá nhiều bạn chưa hề tìm hiểu cụ thể về chương trình và đôi khi còn chưa hiểu về Thống kê hay Xác suất (kể cả ngày xưa đã học) đã vội vàng phản ứng. Rất mong các bài trao đổi để chúng ta hiểu rõ hơn về vấn đề này. Cảm ơn các bạn.

 

Ý kiến bạn đọc:

Bạn hãy Đăng nhập để gửi ý kiến của mình.

Đề thi mới nhất

Toán học & kết nối tuần 3

Môn Toán học - Lớp 8

Tống Phước Hiển

114 lượt thi

Toán học & kết nối tuần 3

Môn Toán học - Lớp 9

Tống Phước Hiển

90 lượt thi

Toán học & kết nối tuần 3

Môn Toán học - Lớp 6

Tống Phước Hiển

109 lượt thi

Toán học & kết nối tuần 3

Môn Toán học - Lớp 7

Tống Phước Hiển

89 lượt thi

Bài kiểm tra cuối kì II (Cuối năm)

Môn Toán học - Lớp 5

xtoan78

46 lượt thi

Xem thêm

Bài giảng mới nhất

Ghi số tự nhiên

Ghi số tự nhiên

Nguyễn Sáng

Toán học - Lớp 6

Xem thêm